Collagen là một trong những protein thường gặp trong cơ thể. Chúng có trong da, trong gân, sụn, xương, mạch máu, răng và nhiều bộ phận khác trong cơ thể. Collagen đóng vai trò quan trong sức khỏe của bạn:
- Giúp da trông mượt mà và trẻ hơn tuổi. Trên thực tế collagen chiếm đến 70-80% protein trong da.
- Giúp xương chắc khỏe hơn
- Tăng độ dẻo dai và giữ vững cấu trúc ổn định cho gân và dây chằng
- Tăng cường độ mạnh cho rất nhiều mô cơ của bạn
Việc bổ sung collagen ngày càng trở lên phổ biến, và các sản phẩm bổ sung collagen cũng rất đa dạng. Bạn có thể băn khoăn không biết nên lựa chọn loại collagen nào duy trì sự tươi trẻ cho da. Dưới đây là một số thông tin về vai trò của collagen và những thắc mắc về việc nên dùng loại collagen nào?
Collagen là gì?
Theo thời gian, cơ thể sẽ giảm dần sự sản xuất collagen. Trên thực tế từ những năm 20 tuổi, bạn sẽ giảm 1% sự sản xuất collagen mỗi năm. Tia cực tím từ mặt trời, ô nhiễm, khói thuốc cũng là nguyên nhân gây suy giảm sản xuất collagen thông qua việc phá vỡ enzyme tham gia vào quá trình tổng hợp collagen. Ở phụ nữ sự thay đổi nồng độ hormone cũng làm giảm sản xuất collagen. Trong 5 năm đầu sau mãn kinh, sản xuất collagen giảm đi 30%. Chất lượng collagen cũng suy giảm theo thời gian. Sự suy giảm cả chất lượng và số lượng trong có thể khiến da bạn mất đi sự đàn hồi, dẫn đến các nếp nhăn. Điều này cũng làm cho sụn khớp mong manh hơn.
Collagen được cơ thể tạo ra nhờ sự giúp đỡ của vitamin C, glycine và proline (hai acid amin cấu thành nên protein) và đồng. Đồng hoạt hóa enzyme tham gia sản xuất collagen.
Thực phẩm giàu collagen
Thực phẩm giàu protein cung cấp acid amin cần thiết cho cơ thể sản xuất collagen. Những thực phẩm này có thể là:
- Nước hầm xương
- Gà và thịt các loại
- Trứng
- Cá hồi và nhiều loại động vật có vỏ
- Đậu nành và đậu lăng
Tuy nhiên, do vitamin C cũng giúp sản xuất collagen nên những thực phẩm giàu vitamin C và rau xanh cũng trợ giúp cho việc sản xuất collagen. Những thực phẩm này bao gồm: cải Brussels, kiwi, cam, dứa, khoai lang.
Có nên uống thực phẩm bổ sung collagen không?
Chỉ có một vài nghiên cứu nhỏ trên người chỉ ra mối liên quan giữa việc bổ sung collagen và cải thiện sự đàn hồi của da cũng như sự lão hóa da. Tuy nhiên phần lớn mọi người đều có thể nạp collagen thông qua chế độ ăn hàng ngày của mình. Không có bằng chứng nào cho thấy uống bổ sung collagen tốt hơn thực phẩm ăn hàng ngày. Giống như việc bổ sung đa vitamin vậy, chúng chỉ là một nguồn cung cấp khác ngoài thực phẩm chứ không phải là nguồn cung cấp tốt hơn. Dưới đây là một vài trường hợp bác sỹ da liễu khuyến cáo nên bổ sung collagen:
- Bạn khó hấp thu dưỡng chất từ thực phẩm
- Bạn đang trong quá trình phục hồi sau khi bị bỏng, chấn thương, phẫu thuật da hoặc tai nạn.
- Những trường hợp mắc các bệnh lý liên quan đến sự mất đàn hồi da hoặc đau sụn khớp.
- Bạn trải qua những thủ thuật xâm lấn da mạnh như laser CO2. Với những bệnh nhân này, các bác sỹ khuyến khích bổ sung thêm collagen từ ngoài vào ít nhất trong 3 tháng sau khi thực hiện thủ thuật để giúp sản xuất collagen mới trong quá trình hồi phục.
8 mẹo chọn thực phẩm bổ sung có chứa collagen
Nếu bạn quyết định muốn uống collagen hoặc bác sỹ khuyên bạn nên uống thì hãy tham khảo những mẹo dưới đây:
Hãy để bác sỹ hướng dẫn bạn cách bổ sung
Mọi thứ bổ sung đều nên tham khảo ý kiến bác sỹ trong đó có cả việc bổ sung collagen. Collagen có thể được chiết xuất từ động vật có vỏ hoặc trứng, nên nếu bạn sẵn bị dị ứng với hai thứ này thì bạn nên cẩn thận.
Chọn loại collagen thủy phân
Collagen thủy phân hay còn gọi là collagen peptide là một loại collagen dễ hấp thụ từ ruột vào máu. Không quan trọng bạn chọn dạng bột, dung dịch hay viên nhai, miễn sao chúng là collagen thủy phân. Đây chính là từ khóa của bạn. Một số loại collagen có bổ sung thêm cả vitamin C cũng rất hữu ích bởi cơ thể cần vitamin C để tổng hợp collagen.
Đọc kỹ nhãn hộp
Một số sản phẩm collagen có bổ sung thêm đường. Nhưng điều bạn cần là càng hạn chế được nạp đường tinh vào cơ thể thì càng tốt. Bạn cũng không nên uống nhiều collagen hơn lượng được khuyến cáo từ nhà sản xuất.
Cẩn thận với tác dụng phụ của collagen
Táo bón là một tác dụng phụ thường gặp khi bổ sung quá nhiều collagen. Hãy chú ý đến biểu hiện này khi bạn đang bổ sung collagen.
Hãy để collagen là một thói quen hàng ngày của bạn
Rõ ràng là bạn nhận được rất nhiều lợi ích của việc bổ sung collagen. Vậy hãy cố gắng để chúng thành một thói quen hàng ngày của bạn, những món sinh tố, cà phê hoặc nước có bổ sung thêm bột collagen.
Phải đợi ít nhất một đến hai tháng mới có kết quả
Phần lớn các bác sỹ da liễu đều nói rằng bạn cần thời gian để cảm nhận được sự khác biệt ở da hoặc trong sụn khớp.
Giữ các thói quen tốt để có làn da đẹp
Không nên ỷ vào việc bổ sung collagen mà quyên đi những thói quen tốt do da khác như:
- Làm sạch sâu da mặt và dưỡng ẩm da tốt
- Sử dụng kem chống nắng thường xuyên với SPF 30
- Chế độ ăn cân bằng bổ sung thêm vitamin C và chất chống oxy hóa, cả hai đều có trong rất nhiều loại hoa quả và rau xanh.
Bệnh viện Nguyễn Tri Phương - Đa khoa Hạng I Thành phố Hồ Chí Minh