Một số hiểu lầm phổ biến về việc bú sữa mẹ

Hiểu lầm: Nếu trẻ không chịu bú mẹ thì đó là lỗi của bố mẹ

Nếu trẻ không chịu bú mẹ thì đó không phải lỗi của bố mẹ. Khi người mẹ gặp khó khăn trong việc cho con bú (đây là tình trạng rất phổ biến), họ có thể đến gặp các bác sỹ nhi khoa để tìm kiểm sự giúp đỡ.  Thông thường, bác sỹ nhi khoa sẽ không yêu cầu theo dõi quá trình cho con bú của các bà mẹ, và kể cả khi có quan sát thì họ cũng không có đủ sự huấn luyện cần thiết để giải quyết các vấn đề gặp phải khi cho con bú.

Thông thường, khoảng 6 tuần sau sinh, sẽ phải đến gặp bác sỹ để khám lại. Nhưng thông thường, khi đến khám lại, mọi chuyện thường đã quá muộn. Khoảng 6 tuần sau sinh, các vấn đề về việc bú mẹ thường đã được giải quyết.  Nhưng nguyên nhân không bao giờ là do cha mẹ cả. Nếu hệ thống y tế cung cấp được các dịch vụ hỗ trợ, tư vấn về việc bú mẹ, thì rất nhiều khó khăn trong việc bú mẹ sẽ được giải quyết.

Hiểu lầm: Sữa công thức là không tốt, chỉ có sữa mẹ mới tốt

Có rất nhiều lợi ích của sữa mẹ, ví dụ như làm giảm tình trạng viêm tai, giảm viêm đường hô hấp, giảm tiêu chảy và làm giảm các tình trạng như leukemia và tiểu đường.

Tuy nhiên, sữa mẹ chỉ là một phần trong cuộc sống của trẻ. Sữa mẹ có rất nhiều lợi ích lâu dài về sức khoẻ cho bé nhưng chế độ ăn uống, chế độ luyện tập và yếu tố di truyền cũng góp phần không nhỏ vào sức khoẻ của trẻ. Sữa công thức sẽ không “làm hư” trẻ.  Tuy nhiên, có 2 điều đúng về sữa công thức, đó là 1) trẻ có thể sẽ bị phụ thuộc vào sữa công thức và 2) sẽ không bao giờ có một loại sữa công thức nào có thể có thành phần giống y hệt sữa mẹ cả.

Một điểm khác biệt nữa, sữa mẹ sẽ thay đổi theo thời gian để đáp ứng nhu cầu của trẻ. Ví dụ, vào buổi chiều, sữa mẹ sẽ có chứa nhiều melatonin (hormone giúp bạn buồn ngủ) hơn. Tuy vậy, không phải sữa công thức là không tốt. Trong trường hợp cần thiết phải sử dụng sữa công thức hoặc không có lựa chọn nào khác, thì sữa công thức suy cho cùng vẫn là đồ ăn của trẻ, giúp trẻ no và thoả mãn.

Hiểu lầm: Khi cho con bú, nếu bạn bị đau là bình thường?

Đau là tình trạng phổ biến, nhưng không phải là điều bình thường. Đúng là trong một vài tuần đầu cho con bú, việc cho con bú sẽ khiến bạn khó chịu. Nhưng nếu ngoài 1-2 tuần đầu sau sinh, bạn vẫn cảm thấy rất đau khi cho bú, núm vú ra máu hoặc bị nứt núm vú thì điều này không hề bình thường và nên được điều trị ngay.

Rất nhiều vấn đề kể trên có nguyên nhân là do các ván đề liên quan đến mô miệng của trẻ, ví dụ như là cứng lưỡi. Nếu bạn nghi ngờ trẻ bị cứng lưỡi bạn nên đến gặp bác sỹ tai mũi họng hoặc bác sĩ nhi khoa để được chẩn đoán và điều trị.

Hiểu lầm: Tất cả phụ nữ đều sẽ có đủ sữa mẹ nếu chăm chỉ

Hiểu lầm này khiến rất nhiều bà mẹ không có đủ sữa cho con cảm thấy xấu hổ. Tuy nhiên, có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến quá trình tạo ra sữa, ví dụ như việc mất máu trong quá trình sinh, sót rau, mất cân bằng hormone, hội chứng buồng trứng đa nang hoặc trên 35 tuổi. Nếu bạn không đủ sữa cho con bú, bạn có thể thử các cách sau: cho bé bú thường xuyên hơn hoặc sử dụng một vài loại thực phẩm chức năng kích sữa. Một cách khác đó là bạn có thể xin sữa mẹ từ các bà mẹ khác. Nhiều người cho rằng chỉ cần được khoảng 100ml sữa mẹ một ngày cũng đủ để tạo ra các lợi ích về sức khoẻ cho trẻ. Do đó, nếu con bạn cần uống sữa công thức, bạn cũng không cần phải xấu hổ.

Hiểu lầm: Bạn hút ra bao nhiêu sữa thì đó chính là lượng sữa cơ thể tạo ra?

Lượng sữa bạn có thể hút ra phụ thuộc rất nhiều vào loại máy hút sữa, vòi hút có đúng với kích cỡ ngực hay không và chất lượng máy hút sữa. Nếu có một chiếc máy hút sữa chất lượng tốt và phù hợp, thì bạn có thể biết được phần nào thông tin về lượng sữa mà cơ thể tạo ra. Một số người không đáp ứng tốt với việc hút sữa. Và em bé chính là một chiếc máy hút sữa tốt hơn bất cứ loại máy nào.

Hiểu lầm: Nếu bạn mắc COVID 19, bạn không nên cho con bú?

Theo WHO và Hiệp hội Nhi khoa Hoa Kỳ, những người mắc COVID 19 nên tiếp tục cho con bú. Cho đến nay, đã có 1 nghiên cứu xác nhận rằng sữa mẹ không làm lây truyền virus SARS- CoV2. Cho con bú khi nhiễm COVID 19 không chỉ an toàn mà còn có thể có nhiều lợi ích với trẻ. Vì cũng như nhiều bệnh khác, cơ thể mẹ sẽ bắt đầu chống lại căn bệnh này bằng cách sản xuất ra kháng thể và có thể sẽ truyền được những kháng thể này vào cơ thể trẻ thông qua sữa mẹ.

Ngược lại, trẻ cũng có thể sẽ gửi tín hiệu đến cơ thể mẹ thông qua nước bọt. Khi trẻ bị nhiễm bệnh và sau đó được bú mẹ, nước bọt của trẻ sẽ truyền tác nhân gây bệnh tới vú và cơ thể mẹ sẽ bắt đầu sản xuất ra kháng thể để bảo vệ trẻ, do dù bản thân mẹ có bị nhiễm bệnh hay không.

Hiểu lầm: Dùng thuốc và rượu là không an toàn khi đang cho con bú

Đa số các loại thuốc đều có thể được sử dụng khi cho con bú. Một số loại thuốc được kê để dùng sau khi sinh bao gồm kháng sinh và thuốc giảm đau.

Kháng sinh có thể làm thay đổi tính chất phân của trẻ tạm thời, nhưng điều đó sẽ không gây hại cho trẻ. Đa số các loại thuốc giảm đau có thể đi qua sữa mẹ với một lượng rất nhỏ và không gây ảnh hưởng đến trẻ. Kể cả rượu cũng có thể an toàn khi đang cho con bú nếu sử dụng có chừng mực. Hiệp hội Nhi khoa Hoa Kỳ khuyến nghị rằng cách an toàn nhất để sử dụng đồ uống có cồn khi đang cho con bú là cho trẻ bú hoặc hút sữa trước khi uống. Cồn có thể đi qua sữa mẹ nhưng ngay lập tức chúng sẽ quay trở lại máu mẹ và được chuyển hoá nên cồn sẽ không ở lại lâu trong sữa mẹ.

Hiểu lầm: Trẻ bú sữa mẹ nên ngủ xuyên đêm suốt 8 tiếng

Một số trẻ bú mẹ có thể ngủ xuyên đêm nhưng một số trẻ thì không. Thông thường, trẻ bú mẹ có thể ngủ lâu nhất được 4-5 tiếng. Nếu trẻ thường xuyên bị thức giấc, có thể là do trẻ bị đói, mọc răng, muốn được bé hoặc trẻ đang trải qua quá trình phát triển vượt trội. Sự thật là với đa số những bà mẹ cho con bú, việc mất ngủ là không thể tránh khỏi. Điều quan trọng là bạn cần có kế hoạch. Nếu bạn cảm thấy buồn ngủ và lo lắng rằng bạn sẽ ngủ khi đang cho con bú, hãy lên giường đi ngủ. Việc này sẽ an toàn hơn việc buồn ngủ khi đang cho con bú trên ghế và trẻ có thể sẽ bị ngã.

Hiểu lầm: Trẻ có thể bị dị ứng với sữa mẹ

Trẻ không thể bị dị ứng với sữa mẹ nhưng có thể bị không dung nạp với các thực phẩm mà mẹ đã ăn. Một số trẻ không dung nạp protein trong chế độ ăn của mẹ, ví dụ như sữa bò, trứng hoặc các loại hạt. Trẻ có thẻ sẽ bị đau bụng hoặc hay bị nôn trớ hơn.

Hiếm khi trẻ sẽ bị eczema do dị ứng với chế độ ăn của mẹ. Nếu trẻ gặp phải trường hợp này, loại thực phẩm đó cần được loại bỏ ngay ra khỏi chế độ ăn của trẻ. Lý tưởng nhất là mẹ nên ăn một chế độ ăn đa dạng để giúp trẻ luôn khoẻ mạnh. Đồ ăn mà bạn ăn có thể sẽ làm thay đổi mùi vị của sữa mẹ và dạy trẻ biết chút ít về đồ ăn mà mẹ đã ăn. Một số hiểu lầm khác cho rằng mẹ nên tránh ăn đồ cay nóng, trái cây họ cam quýt, chocolate hoặc rau cùng họ súp lơ, nhưng tất cả những điều này đều sai. Một chế độ dinh dưỡng cân bằng là an toàn nhất với trẻ và nếu bạn lo lắng rằng trẻ bị dị ứng với sữa mẹ, thì bạn nên xem lại chế độ ăn của mình!

Nguồn: Viện y học ứng dụng Việt Nam - Theo Healthline

Bệnh viện Nguyễn Tri Phương - Đa khoa Hạng I Thành phố Hồ Chí Minh

  facebook.com/BVNTP

  youtube.com/bvntp