Quy trình kỹ thuật đo chỉ số phổ kép (bis) trong đánh giá tổn thương não cấp

1. ĐẠI CƯƠNG

Điện não số hóa (ĐNSH) là tên gọi chung chỉ các phương tiện phân tích điện não thùy trán của bệnh nhân và chuyển thành dữ liệu dạng số (thông thường là từ 1 - 100). Các phương tiện này giúp đánh giá hiệu quả của thuốc mê trên não (độ mê), ngoài ra, BIS là công cụ hữu hiệu trong theo dõi tưới máu não, đo chức năng não và tiên lượng kết cục thần kinh.

2. CHỈ ĐỊNH

Theo dõi tình trạng thần kinh trong tổn thương não cấp như chấn thương sọ não cấp, đột quỵ não cấp, ngộ độc…

3. CHỐNG CHỈ ĐỊNH

Không

4. THẬN TRỌNG

- Tổn thương da vùng dán điện cực

- Cân nhắc khi sử dụng cho những trường hợp sau (do thiếu thông tin về độ tin cậy của giá trị BIS)

+ Trẻ dưới 6 tháng tuổi.

+ Bệnh nhân hạ thân nhiệt

+ Bệnh nhân sa sút trí tuệ

5. CHUẨN BỊ

5.1. Người thực hiện

- 02 bác sĩ

- 02 điều dưỡng.

5.2. Thuốc và hóa chất

Cồn 70°

5.3. Thiết bị y tế

- Điện cực BIS: Điện cực người lớn/ khoa hồi sức (sensor extend): 01 điện cực

- Các vật tư trong quá trình làm thủ thuật như gạc, bông, băng dính…

- Máy theo dõi BIS

- Máy máy theo dõi

5.4. Người bệnh

- Thầy thuốc giải thích cho người bệnh, người nhà về kỹ thuật trước khi thực hiện: mục đích, các bước tiến hành, biến chứng, nguy cơ có thể xảy ra, tiên lượng

- Chuẩn bị người bệnh trước khi thực hiện kỹ thuật.

- Người bệnh nằm ngửa, đầu cao 30°

5.5. Hồ sơ bệnh án

- Cam kết thực hiện kỹ thuật, thủ thuật

- Ghi phiếu chỉ định thực hiện kỹ thuật, thủ thuật

- Điều dưỡng theo dõi ghi các thông số: mạch, huyết áp, nhịp thở... trong quá trình thực hiện

5.6. Thời gian thực hiện kỹ thuật: Thời gian lắp đặt 30 phút và thời gian theo dõi các chỉ số có thể kéo dài 4-6 giờ

5.7. Địa điểm thực hiện kỹ thuật: Buồng bệnh, phòng thực hiện kỹ thuật

5.8. Kiểm tra hồ sơ và người bệnh

- Đánh giá tính chính xác của người bệnh: họ tên bệnh nhân đối chiếu với vòng định danh bệnh nhân và hồ sơ bệnh án, đúng chẩn đoán, yêu cầu thủ thuật.

- Kiểm tra bảng kiểm kỹ thuật

6. TIẾN HÀNH QUY TRÌNH KỸ THUẬT

6.1. Bước 1: Lắp hệ thống máy theo dõi BIS: cắm điện, kẹp cọc để cố định máy theo dõi, kết nối cáp của máy và cáp nối bệnh nhân, cài đặt báo động và âm lượng báo động và các thông số khác

6.2. Bước 2: Bệnh nhân tư thế nằm ngửa, bộc lộ vùng trán, thái dương bên dán điện cực BIS

6.3. Bước 3: Dùng gạc vuông tẩm cồn lau vùng trán, thái dương trước khi dán điện cực của BIS

6.4. Bước 4: Dán điện cực BIS: theo hướng dẫn của nhà sản xuất với từng điện cực và vị trí được lựa chọn.

6.5. Bước 5: Kết nối điện cực BIS với máy theo dõi BIS và kiểm tra chất lượng tín hiệu

- Kiểm tra cảm biến được bắt đầu tự động khi cảm biến được kết nối với hệ thống monitor BIS và các cáp nối hoặc ấn nút “Sensor Check” để bắt đầu kiểm tra cảm biến

- Thống báo “Sensor check in progress” xuất hiện khi kiểm tra cảm biến thành công

- Nếu thông báo “Sensor check graphic: hiện ra, kiểm tra cảm biến thất bại. Màn hình hiển thị các vị trí cảm biến được đánh số bất thường và lúc đó tiến hành gắn lại các vị trí cảm biến và kiểm tra lại. Dùng băng dính lụa dán bổ trợ vào điện cực nếu kết nối không ổn định.

6.6. Bước 6: Kết thúc quy trình

- Đánh giá tình trạng người bệnh sau thực hiện kỹ thuật.

- Hoàn thiện ghi chép hồ sơ bệnh án, lưu hồ sơ.

- Theo dõi các chỉ số trên màn hình BIS và đưa ra quyết định lâm sàng.

7. THEO DÕI VÀ XỬ TRÍ TAI BIẾN

7.1. Theo dõi

Theo dõi hiển thị trên màn hình máy theo dõi BIS, phân tích giá trị BIS kết hợp lâm sàng để đưa ra tiên lượng và quyết định lâm sàng phù hợp

7.2. Xử trí tai biến

- Kỹ thuật theo dõi độ an thần bằng BIS là kỹ thuật không xâm lấn, không có tai biến.

- Nhiễu hoặc chất lượng tín hiệu kém cũng có thể cho giá trị BIS không phù hợp.

- Tín hiệu điện não đồ EEG có thể bị nhiễu bởi các thiết bị y tế tần số cao: hệ thống làm ấm gần đầu, máy tạo nhịp, thiết bị phẫu thuật (máy khoan, thiết bị tần số vô tuyến)...

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1. Kodaka M, Johansen JW, Sebel PS. The influence of gender on loss of consciousness with sevoflurane or propofol. Anesth Analg. 2005;101(2):377-381.

2.  Chhajed PN, et al. Sedative drug requirements during flexible bronchoscopy. Respiration. 2005;72(6):617-621.

3. Yang H, et al. Cardiopulmonary bypass reduces the minimum alveolar concentration for isoflurane. JCardiothoracVascAnesth.2004;18(5):626-623.

4. Punjasawadwong Y, Boonjeungmonkol N, Phongchiewboon A. Bispectral index for improving anaesthetic delivery and postoperative recovery. Cochrane Database of Systematic Reviews. 2007;17(4):CD003843.

5. Avidan MS, et al. Anesthesia awareness and the bispectral index. N Engl J Med.2008;13;358(11):1097-1108.