✴️ Vị thuốc Rau cần tây

Nội dung

A. Mô tả cây

  • Cây thảo sống dai, thân mọc thẳng, đứng, cao tới 1,5m, nhẵn, có nhiều rãnh dọc, chia nhiều cành mọc đứng.
  • Lá ở gốc có cuống, hình thuôn hay ba cạnh, hơi có dạng 5 cạnh, xẻ ba hay chia ba thuỳ cho tới phía giữa phiến, các thuỳ hình ba cạnh, dạng mắt chim, tù có khía lượn tai bèo. Lá giữa và ngọn không cuống, chia 3 hoặc xẻ 3 hoặc không chia thuỳ. Cụm hoa gồm nhiều tán.
  • Rau cần ta: Cuống dài hơn các tán bên. Không có tổng bao. Hoa nhỏ màu trắng nhạt. cán quả chia đôi, mang hai quả hình cầu, dạng trứng, nhẵn, có cạnh lồi chạy dọc, không nổi rõ lắm.

B. Phân bố, thu hái và chế biến 

  • Cây mới di nhập vào nước ta, hiện tại được trồng phổ biến ở nhiều nơi để làm rau ăn. Tại Châu Âu là nơi nguyên sản cây này cũng được dùng làm thức ăn và làm thuốc lợi tiểu, rất hay dùng vào thế kỷ 16.
  • Chủ yếu dùng rễ, củ, quả (mỗi ha cho từ 700-1.500kg quả) được dùng cất tinh dầu và làm gia vị. Gần đây ở nước ta cây rau cần tây được dùng chữa huyết áp. Dùng cả cây thái nhỏ nấu nước uống, có thể thu hái về phơi hay sấy khô.

C. Thành phần hoá học 

  • Toàn cây rau cần tây có tinh dầu.
  • Quả rau cần tây chứa 90,5% nước; 1,95% hợp chất nitơ; 0,07% chất béo; xenluloza 1,15% và 1,31% tro. Khi cất cho từ 2-3% tinh dầu không màu, rất lỏng, mùi thơm của rau cần tây. Thành phần chủ yếu của tinh dầu là những cacbua tecpen; d.limonen, silinen, một sesquitecpen stinben, giaiacola, những lacton Sedanolit C12H18O3 và anhydrite sedanonic. Mùi rau cần tây là do 2 hợp chất oxy này. Ngoài ra còn chứa một ancol 2 vòng

D. Công dụng và liều dùng 

Rau cần tây chủ yếu được dùng làm đồ ăn, nấu canh. Tại Châu Âu, từ thế kỷ 16, rau cần tây được dùng làm thuốc lợi tiểu. gần đây nhân dân ta thấy phổ biến dùng rau cần tây chữa bệnh huyết áp; mỗi ngày dùng toàn bộ 01 cây tươi, thái nhỏ, đun nước uống, chia làm nhiều lần uống trong ngày. Có thể dùng cây phơi khô trong mát. Tác dụng hạ huyết áp có thể do tác dụng lợi tiểu của vị thuốc tạo nên. Dùng thấy có kết quả nên thôi ngay. Không nên kéo dài. Ngoài ra quả cần tây còn dùng cất tinh dầu trong công nghiệp hương liệu và trong công nghiệp làm thơm cao thịt chế thành viên.

Chú thích: 

Một số người đã dùng nhầm cây rau cần ta (còn gọi là rau cần nước) có tên khoa học Oenanthe stolinefera Wall, cùng họ. cây này được trồng ở nước ta và nhiều nước khác châu Á để lấy rau ăn, thành phần rau cần ta có tinh dầu, Carotene 7,14mg%, Vitamin C 320mg%

 

Bệnh viện Nguyễn Tri Phương - Đa khoa Hạng I Thành phố Hồ Chí Minh

  facebook.com/BVNTP

  youtube.com/bvntp

Chia sẻ trên Zalo
return to top