Nguyên nhân gây ra viêm gan B
Viêm gan B là một bệnh lý về gan nguy hiểm được gây ra bởi virus viêm gan B (HBV). Virus viêm gan B xâm nhập vào cơ thể qua 3 con đường:
-
- Lây truyền qua đường máu: Qua các dụng cụ dính máu của người bệnh lây sang máu người lành ví dụ dụng cụ y tế không khử trùng tốt, châm cứu, dùng chung bơm kim tiêm, dao cạo râu, bàn chải đánh răng, bấm móng tay… Virus HBV sống rất dai dẳng, thậm chí chúng có thể tồn tại trong máu khô nhiều ngày vì vậy nếu không tự bảo vệ bản thân tốt thì khả năng nhiễm viêm gan B là rất cao.
- Lây truyền từ mẹ sang con: Nếu người mẹ nhiễm virus HBV thì nguy cơ truyền bệnh cho con là rất cao. Cụ thể, trong 3 tháng đầu của thai kì, tỷ lây nhiểm khoảng 1%. Người mẹ nhiễm virus HBV ở 3 tháng giữa thì tỷ lệ này tăng lên 10% và có thể lên đến 60 – 70% nếu như mẹ mắc bệnh ở 3 tháng cuối cùng. Nguy cơ lây từ mẹ sang con sẽ ở mức cao nhất là 90% nếu sau khi sinh không sử dụng bất cứ biện pháp nào bảo vệ trẻ.
- Lây truyền qua đường tình dục: Quan hệ tình dùng không an toàn, không có biện pháp bảo vệ cũng sẽ có khả năng lây nhiễm cho người khác.
Lưu ý: Viêm gan B không lây truyền qua hô hấp (hơi thở, hắt hơi…), tiêu hóa (ăn uống) và tiếp xúc thông thường.
Triệu chứng của viêm gan B
Vàng da triệu chứng báo hiệu viêm gan B giai đoạn nặng
Bệnh viêm gan B có rất ít triệu chứng, đặc biệt ở giai đoạn đầu bệnh có triệu chứng rất mơ hồ nên dễ bị nhầm lẫn với bệnh khác, người bệnh thường phát hiện bệnh khi kiểm tra sức khỏe hoặc đi hiến máu.
Ở thể lành mang virus hoặc thể ngủ yên bệnh thường không có triệu chứng rõ ràng. Vì vậy, cần phải nắm rõ các triệu chứng để phát hiện sớm và điều trị kịp thời, không để bệnh chuyển sang giai đoạn nặng. Dưới đây là một số triệu chứng viêm gan B thường gặp:
- Cơ thể mệt mỏi: Người viêm gan B thường có cảm giác mệt mỏi không rõ nguyên nhân, có nhiều người đột nhiên mệt như không còn sức lực
- Sốt: Người khi mới nhiễm virus viêm gan B thường có hiện tượng sốt nhẹ. Bệnh nhân nhiễm virus viêm gan B bị sốt là do virus tấn công làm tổn thương gan, khiến gan không thải hết được chất độc và chất độc bên trong cơ thể dồn vào máu dẫn đến sốt.
- Rối loạn tiêu hóa: Những người bệnh viêm gan B thường gặp các triệu chứng rối loạn tiêu hóa như đầy bụng, buồn nôn, một số người bị trướng bụng,….
- Vàng da triệu chứng báo hiệu viêm gan B: Vàng da là một trong những triệu chứng điển hình nhất của viêm gan B. Tuy nhiên khi bệnh nhân có biểu hiện vàng da tức là bệnh gan đã ở giai đoạn nghiêm trọng. Vì vậy, nếu bạn thấy vàng da bất thường hãy đến ngay các cơ sở chuyên khoa để được thăm khám.
- Xuất huyết dưới da: Khi thấy có triệu chứng da xuất hiện ban xuất huyết, chấm ứ máu hoặc mũi xuất huyết bạn cần đi khám sức khỏe ngay vì đây là một trong những triệu chứng báo hiệu viêm gan B khá nặng
Biến chứng không lường của bệnh viêm gan B
Nếu không điều trị kịp thời, viêm gan B có thể dẫn tới một số biến chứng nguy hiểm như:
Viêm gan B nếu không được điều trị kịp thời có thể dẫn đến xơ gan
- Suy gan cấp: Đây là tình trạng tổn thương tế bào gan do virus tấn công ồ ạt, dẫn đến tình trạng cấp tính như bệnh não gan, suy đa tạng, rối loạn đông máu. Tỷ lệ tử vong lên đến 90% nếu bệnh nhân không điều trị kịp thời hoặc không được ghép gan.
- Xơ gan: Virus HBV tấn công các tế bào gan khiến tế bào gan bị viêm, mô gan bị tổn thương và dần dần thay thế bằng các tổ chức xơ, làm xơ hóa lá gan.
- Ung thư gan: Người viêm gan B mạn tính có khả năng bị ung thư gan cao gấp 20 lần so với người không mắc căn bệnh này. Ung thư gan rất khó điều trị và nguy cơ tử vong cao.
- Bệnh não do gan: Người bệnh thường thấy khó chịu, khó ngủ, bứt rứt, trạng thái tâm thần không ổn định, mất định hướng cả về không gian và thời gian. Trong trường hợp nặng, người bệnh sẽ bị rối loạn tâm thần cấp tính, mê sảng rồi hôn mê sâu.
- Tăng áp suất mạch môn: Gan có chức năng chính là lọc máu. Tuy nhiên khi virus viêm gan B tấn công gây mô xơ, các mô xơ mọc quanh tĩnh mạch gan sẽ xiết các mạch máu dẫn đến tình trạng tăng áp xuất mạch môn và gây ra hàng loạt biến chứng như tích tụ dịch trong xoang phúc mạc, giãn tĩnh mạch thực quản thậm chí có thể dẫn đến tử vong.
Phòng ngừa viêm gan B
Tiêm chủng viêm gan B là cách hiệu quả nhất để phòng ngừa bệnh này ở trẻ em. Bạn nên cho trẻ tiêm càng sớm càng tốt và tiêm đủ ba mũi. Với người lớn, cần làm xét nghiệm trước khi chủng ngừa. Ngoài tiêm phòng, chúng ta còn cần phòng ngừa viêm gan B bằng các cách sau:
Bạn nên đến cơ sở chuyên khoa để thăm khám khi bị viêm gan B
- Sinh hoạt tình dục an toàn để tránh trao đổi các chất dịch cơ thể trong khi sinh hoạt tình dục.
- Không dùng chung bàn chải, dao cạo râu, bông tai,… với người khác, đặc biệt là người mắc viêm gan B.
- Không chạm vào máu hoặc chất dịch của bất kỳ ai mà không dùng dụng cụ bảo vệ giữa quy vị và chất có thể đã nhiễm siêu vi gây bệnh.
- Trẻ em sinh ra đã có mẹ mắc bệnh cần được chủng ngừa ngay và cần theo dõi thường xuyên.
Bệnh viện Nguyễn Tri Phương - Đa khoa Hạng I Thành phố Hồ Chí Minh