✴️ Chẩn đoán tăng áp tĩnh mạch cửa

Nội dung
ĐỊNH NGHĨA :

Tăng áp lực tĩnh mạch cửa được định nghĩa là một độ chênh áp của áp lực tĩnh mạch gan (HVPG) ≥ 6 mm Hg

≥ 10 mmHg → có ý nghĩa lâm sàng

 

NGUYÊN NHÂN :

????Trước gan

  • Huyết khối tĩnh mạch cửa (Portal vein thrombosis)

  • Huyết khối tĩnh mạch lách

????Tại gan

  • Bệnh xơ gan (nguyên nhân phổ biến nhất của tăng áp lực tĩnh mạch cửa ở Mỹ)

  • Bệnh sán máng (Hepatosplenic schistosomiasis)

????Sau gan

  • Hội chứng Budd-Chiari

  • Suy tim phải

  • Viêm màng ngoài tim co thắt (Constrictive pericarditis)

 

ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG

???? Tăng dòng máu qua hệ thống cửa chủ

  • Qua tĩnh mạch cạnh/ quanh rốn ( paraumbilical veins) và tĩnh mạch thượng vị → dấu hiệu cây cọ (caput medusae)

  • Qua tĩnh mạch trực tràng→ trĩ (hemorrhoidal**)** hay giãn tĩnh mạch hậu môn trực tràng

  • Qua các tĩnh mạch đáy vị và 1/3 dưới thực quản , dẫn đến:

    • Giãn tĩnh mạch thực quản : nguy cơ đe dọa tính mạng xuất huyết do giãn tĩnh mạch thực quản ( nôn ra máu )

    • Giãn tĩnh mạch dạ dày : đi cầu phân đen

  • Lách to sung huyết (Congestive splenomegaly), theo sau là các triệu chứng thực thể của cường lách (ví dụ, giảm tiểu cầu (Thrombocytopenia )

  • Cổ trướng dịch thấm (Transudative ascites)

CHẨN ĐOÁN

???? Siêu âm

  • Những phát hiện đặc trưng : hình thành xoang tĩnh mạch cửa

  • Những phát hiện không đặc trưng: giãn tĩnh mạch cửa >13mm

  • Gián tiếp chỉ định ↑ lưu lượng máu qua hệ thống cửa chủ sử dụng siêu âm Doppler

???? Nội soi thực quản-dạ dày-tá tràng ( EGD ) : đánh giá và nếu cần, điều trị giãn tĩnh mạch thực quản

 

ĐIỀU TRỊ

???? Nội khoa :

  • Thuốc đầu tay : thuốc chẹn beta không chọn lọc

???? Nối thông cửa chủ

  • Nối thông cửa chủ trong gan qua tĩnh mạch cảnh ( TIPS hoặc TIPSS )

Chỉ định :

  • Xuất huyết tiêu hóa trên dai dẳng, tái phát hoặc kháng trị do tăng áp lực tĩnh mạch cửa , ví dụ do giãn tĩnh mạch thực quản

  • Cổ trướng kháng trị (Refractory ascites)

  • Huyết khối cấp tính của tĩnh mạch cửa

Thủ thuật

  • Đảm bảo dẫn lưu máu từ hệ thống cửa vào hệ thống tuần hoàn bắt cầu qua gan , do đó làm giảm áp lực cửa

Chống chỉ định

  • Trước khi phát hiện bệnh não gan hoặc xơ gan (Child C): kết quả việc đặt Shunt làm gan giảm thải trừ amoniac và xấu đi của bệnh não gan.

 

Bệnh viện Nguyễn Tri Phương - Đa khoa Hạng I Thành phố Hồ Chí Minh

  facebook.com/BVNTP

  youtube.com/bvntp

return to top