✅ Đồi mồi không điển hình

Nội dung

Đồi mồi không điển hình là gì?

Đồi mồi không điển hình là dạng đồi mồi có đặc điểm bất thường. Thuật ngữ này có thể được sử dụng khi bác sĩ lâm sàng không chắc liệu một dát màu nâu là một đốm đồi mồi lành tính hay là một ung thư tế bào hắc tố tại chỗ.
Byrom và các cộng sự đã đặt tên cho đốm đồi mồi có tính chất không ổn định là một dạng đặc biệt của đồi mồi không điển hình với tổn thương da do ánh sáng mặt trời. Không như đồi mồi thông thường hầu như chỉ có tổn thương lớp tế bào sừng, đồi mồi không ổn định còn có những vùng tăng sinh tế bào hắc tố trên mô học.
Đồi mồi không điển hình là các dát màu nâu lớn có hình dạng, cấu trúc và màu sắc bất thường.

Ai sẽ bị đồi mồi không điển hình?

Đồi mồi thông thường và loại không điển hình thường nổi trên vùng da tiếp xúc nhiều với ánh nắng và lão hóa. Đồi mồi thường gặp ở người trên 50 tuổi, có tuýp da trắng (phân loại da theo Fitzpatrick là I và II), những người dành nhiều thời gian làm việc hay giải trí ngoài trời.

Đồi mồi không điển hình cũng có thể phát sinh ở những người bị rối loạn di truyền mà tổn thương do ánh nắng mặt trời xảy ra khi còn nhỏ (ví dụ: bệnh khô da sắc tố) hoặc những người đang dùng thuốc ức chế miễn dịch.

Các đặc điểm thường gặp khác của tổn thương da do ánh nắng mặt trời có thể biểu hiện ở vùng da xung quanh hoặc xen kẽ giữa các sang thương. Chúng có thể bao gồm:

  • Tàn nhang;
  • Đốm giảm sắc tố;
  • Thoái hóa elastin do nắng;
  • Dày sừng ánh sáng;
  • Đồi mồi thông thường;
  • Các dạng khác của đồi mồi;
  • Dày sừng tiết bã;
  • Ung thư da (ví dụ: ung thư biểu mô tế bào đáy, ung thư biểu mô tế bào vảy và ung thư hắc tố bào...).

đồi mồi

Nguyên nhân gây bệnh

Đồi mồi không điển hình được cho là do những thay đổi di truyền trong tế bào sừng và tế bào hắc tố dưới tác động của tia cực tím. Dày sừng là do phản ứng miễn dịch tại chỗ.

Đặc điểm lâm sàng

Chúng thường xuất hiện trên mặt, tai, cổ, bàn tay, cẳng tay hoặc lưng trên. Biểu hiện là những dát đơn độc và khác biệt với vùng da xung quanh.

Khi so sánh với các đốm nâu xung quanh thì đốm đồi mồi không điển hình thường có những biểu hiện:

  • Kích thước lớn hơn và không đều;
  • Bờ rõ hoặc không rõ;
  • Màu đậm hơn hoặc có sự khác biệt về màu sắc nhiều hơn;
  • Bị viêm đỏ hoặc có thể có các vùng giảm sắc tố (mất màu);
  • Có màu hơi xám hoặc tím do phản ứng viêm.

Đồi mồi không điển hình có thể tiếp giáp hoặc tạo thành một phần của các đốm đồi mồi điển hình, ung thư tế bào hắc tố tại chỗ.

Chẩn đoán phân biệt bao gồm:

  • Đồi mồi thông thường;
  • Ung thư tế bào hắc tố tại chỗ;
  • Lichen dày sừng;
  • Dày sừng tiết bã;
  • Dày sừng ánh sáng có thay đổi sắc tố;
  • Các dạng khác của đồi mồi;
  • Các nevus sắc tố.

Biến chứng của đồi mồi không điển hình

Biến chứng chính của đồi mồi không điển hình là bỏ sót ung thư tế bào hắc tố giai đoạn còn khu trú tại chỗ. Một số đồi mồi không điển hình là tiền thân của ung thư tế bào hắc tố, đặc biệt là dạng có thay đổi mô học và đồi mồi không ổn định.

Cách chẩn đoán đồi mồi không điển hình

Đồi mồi không điển hình được đánh giá dựa trên lâm sàng và dụng cụ soi da. Đánh giá mô học sẽ giúp chẩn đoán chắc chắn hơn, giúp phân biệt các bệnh lí như đốm nâu, lichen dày sừng, đồi mồi không ổn định, bệnh tăng sinh sắc tố không điển hình, ung thư hắc tố bào không điển hình hoặc ung thư tế bào hắc tố tại chỗ.

Nếu có sự tăng sinh tế bào hắc tố trong một đốm đồi mồi không điển hình, thì nên cắt bỏ toàn bộ tổn thương và kiểm tra nhiều lớp bệnh phẩm bằng mô học. Lưu ý rằng trên một đốm đồi mồi không điển hình riêng lẻ có thể cho thấy các đặc tính của đồi mồi thông thường, đồi mồi không ổn định, dày sừng ánh sáng và ung thư tế bào hắc tố tại chỗ (và thậm chí là ung thư tế bào hắc tố xâm lấn).

Điều trị như thế nào?

Đồi mồi không điển hình nên được cắt bỏ triệt để. Nếu không thì phải theo dõi kĩ lưỡng, tốt nhất là sử dụng phương pháp soi da liên tục (lập bản đồ nốt ruồi). Cần quan sát những thay đổi bao gồm tăng kích thước và thay đổi hình dạng, cấu trúc và màu sắc của sang thương.

Khi soi da nếu nhận thấy có sự lớn lên bất đối xứng vể cấu trúc hoặc màu sắc thì nên tiến hành cắt bỏ sang thương. Nếu sang thương ổn định thì có thể tiếp tục quan sát.

Tiên lượng của đồi mồi không điển hình?

Phụ thuộc vào chẩn đoán thực sự của tổn thương.

Lichen dày sừng và đồi mồi thông thường thì vô hại. Trong khi ung thư tế bào hắc tố tại chỗ có thể tiến triển sang giai đoạn xâm lấn.

 

 BS.CK1.Đinh Ngọc Liên   

 

 

Giới thiệu Đơn vị Da liễu - Thẩm mỹ da Bệnh viện Nguyễn Tri Phương

Đơn vị Da liễu - Thẩm mỹ da Bệnh viện Nguyễn Tri Phương được triển khai dịch vụ thăm khám, chăm sóc và điều trị các tình trạng về da như mụn, sẹo, nám, tàn nhang… với tiêu chí đem lại sự thay đổi tích cực về diện mạo cũng như sự hài lòng của khách hàng sau khi sử dụng dịch vụ.

Với nguồn nhân lực chất lượng có chuyên môn cao là các Phó giáo sư, Tiến sĩ, Bác sĩ đến từ Bộ môn Da liễu - Đại học Y Dược TPHCM & Bệnh viện Nguyễn Tri Phương có kinh nghiệm nhiều năm trong giảng dạy, nghiên cứu và điều trị Da liễu – Thẩm mỹ da; sẽ trực tiếp thăm khám, lên phác đồ điều trị và trực tiếp trị liệu cho bệnh nhân, đảm bảo hiệu quả cao nhất.

Thông tin liên hệ

  • Đơn vị da liễu – Thẩm mỹ da Bệnh viện Nguyễn Tri Phương.  
  • Số 468 Nguyễn Trãi, Phường 8, Quận 5, Tp.Hồ Chí Minh.
  • Hotline tư vấn đặt lịch Bác sĩ: 0899777709 / Zalo/Viber: 0899777709
  • Facebook Fanpage: Thẩm mỹ da - BV Nguyễn Tri Phương
Chia sẻ trên Zalo
return to top