Đăng nhập

XÉT NGHIỆM CÔNG THỨC MÁU TOÀN BỘ

Công thức máu toàn bộ (Complete blood count) hay còn gọi là huyết đồ là xét nghiệm máu thường qui được sử dụng để đánh giá sức khỏe tổng thể và phát hiện một loạt các rối loạn, bao gồm nhiễm trùng, thiếu máu và bệnh bạch cầu.

Công thức máu là xét nghiệm quan trọng cung cấp những thông tin hữu ích về: Hồng cầu, Bạch cầu, Hemoglobin, Hematocrit, tỷ lệ của các tế bào máu đỏ với thành phần huyết tương trong máu, Tiểu cầu.

Tăng hoặc giảm bất thường số lượng các thành phần tế bào trong xét nghiệm công thức máu toàn bộ cho thấy bạn đang trong một tình trạng bệnh lý nào đó cần được chú ý và phân tích sâu hơn.

Tại sao phải thực hiện xét nghiệm công thức máu toàn bộ

Công thức máu toàn bộ là xét nghiệm thông thường được thực hiện trong nhiều trường hợp:

Để đánh giá sức khỏe tổng thể: Bác sĩ có thể chỉ định làm công thức máu toàn bộ như là một phần của một cuộc kiểm tra y tế thường xuyên theo dõi sức khỏe chung.

Để chẩn đoán bệnh: Bác sĩ có thể chỉ định làm công thức máu toàn bộ nếu bạn cảm thấy yếu đuối, mệt mỏi, sốt, viêm, bầm tím hoặc chảy máu,… công thức máu toàn bộ có thể giúp bác sỹ chẩn đoán nguyên nhân gây ra các dấu hiệu và triệu chứng. Nếu bác sĩ nghi ngờ bị nhiễm trùng, kiểm tra công thức máu toàn bộ cũng có thể giúp khẳng định chẩn đoán.

Để theo dõi một tình trạng bệnh lý: Nếu đã được chẩn đoán một số tình trạng bệnh lý ảnh hưởng đến số lượng tế bào máu, chẳng hạn như bệnh thiếu máu, bệnh bạch cầu hoặc đa hồng cầu vera,…. bác sĩ có thể sử dụng công thức máu toàn bộ để theo dõi tình trạng và tiến triển của bệnh.

Để theo dõi quá trình điều trị: công thức máu toàn bộ được sử dụng để theo dõi sức khỏe nếu đang dùng thuốc có thể ảnh hưởng đến số lượng tế bào máu.

Chuẩn bị xét nghiệm công thức máu toàn bộ

Nếu mẫu máu của bạn chỉ xét nghiệm công thức máu toàn bộ, có thể ăn uống bình thường trước khi thử nghiệm. Nếu mẫu máu được sử dụng cho các xét nghiệm khác như sinh hóa hoặc miễn dịch, bạn cần nhịn ăn một thời gian nhất định trước khi thử nghiệm (thường là trên 8 giờ). Bác sĩ sẽ cung cấp cho bạn các hướng dẫn cụ thể.

Quá trình thực hiện xét nghiệm công thức máu toàn bộ

Đối với xét nghiệm công thức máu toàn bộ, nhân viên y tế có trách nhiệm sẽ lấy khoảng 2 ml máu từ tĩnh mạch ở cánh tay, thường ở nếp gấp khuỷu tay. Các mẫu máu được chống đông và gửi đến phòng thí nghiệm để phân tích. Trước đây công thức máu được thực hiên bằng các dụng cụ đếm tay, ngày nay nhờ các máy đếm tự động, việc thực hiện công thức máu trở nên đơn giản hơn nhiều. Bạn có thể trở lại hoạt động bình thường ngay lập tức sau khi lấy máu.

Ngưỡng kết quả xét nghiệm công thức máu toàn bộ

– Sau đây là kết quả công thức máu toàn bộ bình thường cho người lớn:

Hồng cầu:   

  • Nam: 4,2 – 6,0 T/L (T/l: nghìn tỷ tế bào / lít)
  • Nữ: 3,8 – 5 T/L

Hemoglobin:        

  • Nam: 130 – 170 g/L  (gram/lít)
  • Nữ: 120 – 150 g/L

Hematocrit:         

  • Nam: 38 – 49% .
  • Nữ: 34,9-44,5% .

Bạch cầu: 3,0 – 10,0 G/L (G/L: tỉ tế bào / lít)

Tiểu cầu: 140 – 350 G/L.

     

– Một số kết quả bất thường hay gặp:

Hồng cầu, hemoglobin và hematocrit thấp hơn bình thường trong tình trạng bị thiếu máu. Thiếu máu gây ra mệt mỏi và yếu. Thiếu máu có nhiều nguyên nhân, bao gồm mất máu, tan máu, thiểu dưỡng hoặc bệnh lý của tủy xương. Hồng cầu cao hơn bình thường (erythrocytosis), hemoglobin hoặc hematocrit ở mức cao trong tình trạng máu bị cô, đa hồng cầu hoặc bệnh tim.

Số lượng bạch cầu thấp (giảm bạch cầu) có gặp trong nhiều tình trạng bệnh lý, chẳng hạn như là rối loạn tự miễn dịch phá hủy các tế bào bạch cầu, các vấn đề tủy xương hay ung thư. Một số loại thuốc cũng có thể gây ra số lượng tế bào máu trắng thấp. Nếu số lượng bạch cầu cao hơn bình thường, có thể bị nhiễm trùng hoặc viêm. Hoặc, nó có thể chỉ ra có rối loạn hệ thống miễn dịch hoặc bệnh tủy xương. Bạch cầu cao cũng có thể là một phản ứng với thuốc.

Số lượng tiểu cầu thấp hơn so với bình thường (giảm tiểu cầu) hoặc cao hơn bình thường thường là dấu hiệu của một tình trạng bệnh lý nào đó, hoặc nó có thể là một tác dụng phụ của thuốc. Nếu số lượng tiểu cầu nằm ngoài phạm vi bình thường, có thể sẽ cần thêm các xét nghiệm để chẩn đoán nguyên nhân gây ra. Trong bệnh cảnh sốt xuất huyết, tiểu cầu giảm là một thay đổi quan trọng và luôn gặp.